طراحی پلتفرم ملی ارائه خدمات سلامت مجازی


مرکز پژوهش های مجلس گزارشی از وضعیت سلامت از راه دور در کشور و اهمیت آن منتشر کرد. این مرکز در گزارش خود پیشنهاد داد که بستری ملی برای ارائه خدمات سلامت مجازی طراحی و عرضه شود. این در حالی است که بسترهای مختلف سلامت محور در کشور فعال است و چنین پیشنهادی می تواند رقابت نابرابر را برای بخش خصوصی ایجاد کند. ارائه خدمات آنلاین در حوزه سلامت در کشور ما سابقه ای بیش از 5 سال دارد، اما شیوع کرونا و لزوم رعایت فاصله گذاری اجتماعی به گسترش آن بیش از پیش کمک کرد. استارت آپ های حوزه سلامت آنلاین نیز با ارائه خدمات آفلاین به مردم توانستند نمره قبولی کسب کنند. آنها نقش بسزایی در کاهش ترافیک و قطع زنجیره انتقال کرونا داشتند، اما هر از چند گاهی با بی تفاوتی دولت و نهادهای نظارتی برخورد می شود. اکنون با توجه به اهمیت ارائه خدمات سلامت از راه دور، مرکز پژوهش های مجلس گزارشی در این زمینه تهیه و پیشنهاداتی را ارائه کرده است. از نکات جالب توجه این گزارش، کم توجهی به نقش پلتفرم های فعال سلامت دیجیتال در کشور است. برگزارکنندگان این گزارش، ارائه خدمات از راه دور را عمدتاً وابسته به پلتفرم‌های غیرمرتبط مانند واتس‌اپ دانستند: «در ایران، فعالیت‌های پراکنده‌ای توسط ارائه‌دهندگان بخش خصوصی انجام می‌شود، چند دانشگاه علوم پزشکی نیز وارد این حوزه شده‌اند؛ اگرچه وجود دارد. اطلاعات جامع و ثبت شده ای در مورد زمان شروع و کیفیت خدماتی که از این طریق ارائه می شود وجود ندارد، اما این خدمات عمدتاً در زمینه مشاوره از راه دور است که از طریق نرم افزارهای مختلف موجود مانند پیام رسان ها انجام می شود. گزارش مرکز، نبود زیرساخت‌های سخت‌افزاری در مراکز ارائه خدمات، سیستم‌های جزیره‌ای حوزه سلامت، نبود تعرفه مشخص برای خدمات بهداشتی و درمانی از راه دور و نبود بستر جامع برای ارائه این خدمات را از جمله مشکلات برشمرد. در این زمینه پیشنهاداتی کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت ارائه شده است که یکی از آنها طراحی ناتی است. پلتفرم آنلاین برای ارائه خدمات استاندارد سلامت مجازی. بستری که دارای امنیت، دسترسی تعریف شده به اطلاعات، امکان تجهیز به ماژول نسخه نویسی و قابلیت اتصال به پرتال یکپارچه اطلاعات سلامت کشور باشد. اگرچه به نظر می رسد که نیت خیرخواهانه ای در پس چنین پیشنهادی نهفته است، اما اجرای نادرست آن می تواند منجر به رانت، ظهور رقیب مستقل، تضاد منافع و مشکلات عدیده برای بخش خصوصی شود. فقدان قانون سلامت از راه دور، از فناوری ارتباطات و انتقال اطلاعات برای ارسال اطلاعات سلامت افراد در راستای اقدامات تشخیصی، درمانی و آموزشی استفاده می کند. این رویکرد دارای مزایای بسیاری از جمله افزایش دسترسی، کاهش اتلاف وقت و کاهش هزینه دریافت خدمات سلامت است. به گفته مرکز تحقیقات، در قوانین جاری کشور مقرراتی وجود ندارد که مستقیماً به موضوع سلامت از راه دور بپردازد. البته از سال 1392 با تصویب قانون برنامه چهارم تدوین آیین نامه های مربوط به سلامت الکترونیک به تصویب رسید که اجرای آن در ارتقای سلامت از راه دور نیز موثر است. در سال های اخیر اقدامات مناسبی در راستای اجرای قوانین مذکور صورت گرفته و در این راستا بسترهایی مانند نسخه نویسی الکترونیکی نیز فراهم شده است. فقدان قانون در زمینه سلامت دیجیتال و سلامت از راه دور به شدت احساس می شود. این کمبود باعث شده تا فعالان بخش خصوصی در این حوزه با چالش‌های مختلفی روبه‌رو شوند که در نهایت به کاربر آسیب می‌رساند. پیشنهادات برای افزایش خدمات بهداشتی از راه دور مرکز تحقیقات در گزارش خود راهکارهای استفاده کنندگان از راه دور در کشور را در دو دسته کوتاه مدت (برای همه گیری کرونا) و بلند مدت بیان کرده است. ایجاد مکانیزم شناسایی و ثبت اشخاص حقیقی و حقوقی فعال در حوزه سلامت از راه دور در کشور به منظور ساماندهی فعالیت های موجود، شناسایی نرم افزارهای مجاز ورود به این حوزه با قابلیت حفظ امنیت داده ها، تعیین ضوابط ارائه خدمات بهداشتی از راه دور. از جمله سیستم های کیفیت و امنیت، حقوق و مسئولیت های دریافت کنندگان خدمات و ارائه دهندگان خدمات، نظارت بر کیفیت و استانداردهای خدمات زیرساخت ها، تهیه و تصویب آیین نامه های ذخیره، پردازش یا توزیع داده های مربوط به پرونده پزشکی سلامت، اطلاع رسانی شفاف به مردم از مزایا و نحوه دریافت خدمات بهداشتی از راه دور با هدف فرهنگ سازی و تسهیل در دریافت خدمات، پیش بینی و تخصیص منابع مالی مشخص و کافی در بودجه های سنواتی برای پروژه های مرتبط با سلامت الکترونیک یکی از راهکارهای کوتاه مدت پیشنهادی است. از جمله راهکارهای بلند مدت می توان با شناسایی خدمات قابل ارائه بر اساس سلامت از راه دور و بررسی روند این خدمات در این راستا، طراحی بستر ملی برای ارائه خدمات سلامت مجازی با استاندارد ایمن با امکان اتصال به پرتال یکپارچه اطلاعات سلامت کشور، تعیین تعرفه، پوشش بیمه ای و بازپرداخت خدمات از راه دور. همچنین افزایش زیرساخت ها از جمله گسترش اینترنت و افزایش پهنای باند متناسب با خدمات سلامت از راه دور پیشنهاد شده است که می تواند به نفع تمامی فعالان حوزه سلامت آنلاین باشد. لازم به ذکر است مرکز پژوهش ها بازوی مشورتی شورای اسلامی مجلس است که به نمایندگان در تصمیم گیری کمک می کند. بنابراین طرح ها و گزارش های پیشنهادی آنها تا زمانی که از سوی نمایندگان مجلس پیگیری نشود، الزام اجرایی و قانونی ندارد. متن کامل این گزارش را می توانید از اینجا دانلود و مشاهده کنید.

دیدگاهتان را بنویسید